Sabah yataktan kalktığınızda ya da uzun bir süre oturduktan sonra ayağa kalkarken dizinizde sertlik hissediyor musunuz? İlk birkaç adımın zor atıldığı, ancak hareket ettikçe açılan bu duruma tutukluk ya da sertlik denir.
Neden olur?
Diz kireçlenmesinde, uzun süre hareketsiz kalan eklemde sertlik hissi sık görülür. Bu tutukluk genellikle kısa sürelidir ve birkaç dakikalık hareketle azalır. Eklem sıvısının kıvamındaki değişiklikler ve eklem çevresindeki dokuların hareketsizlikle gerginleşmesi bu duruma katkıda bulunabilir.
Sabah tutukluğu bazen başka hastalıkların da işareti olabilir. Örneğin yarım saatten uzun süren, birden fazla eklemi (özellikle el ve el bileği eklemlerini) tutan, şişlik ve halsizlikle birlikte olan sertlik iltihaplı romatizmal hastalıkları düşündürebilir. Bu durumda mutlaka hekime başvurmak gerekir.
Rahatlamak için neler yapabilirsiniz?
- Yataktan kalkmadan önce ısının: Sırtüstü uzanırken topuğunuzu yatakta kaydırarak dizinizi birkaç kez bükün ve düzleştirin.
- Ilık bir duş alın: Sabah ılık duş, eklem çevresindeki dokuların gevşemesine yardımcı olabilir.
- Uzun süre hareketsiz kalmayın: Gün içinde oturduğunuz her 30–45 dakikada bir kalkın, birkaç adım atın.
- Kaslarınızı güçlendirin: Düzenli kuvvet egzersizleri dizin daha dengeli çalışmasını sağlar.
- Uyku pozisyonuna dikkat edin: Yan yatıyorsanız dizlerinizin arasına bir yastık koymak rahatlatıcı olabilir.
Ne zaman hekime gitmeli?
Tutukluk her gün tekrarlıyor ve giderek uzuyorsa, dizinizde şişlik, kızarıklık ya da ısı artışı varsa veya şikâyetleriniz günlük işlerinizi aksatıyorsa bir uzmana başvurun. Hekiminiz muayene ve gerekirse tetkiklerle nedeni belirleyerek size uygun tedaviyi planlayacaktır.